Rabi?! Technologie. Pisownia a wymowa.

Programowanie i szerzej – IT – naszpikowane są ogromną ilością nazw języków programowania oraz technologii, które niejednokrotnie sprawiają kłopot nawet developerom zajmującym się tworzeniem oprogramowania od wielu lat. O ile zapisywanie nazw nie stanowi większego problemu (poza ich odmianą), o tyle już wymowa różnych terminów często odbiega od poprawnej. To może powodować różne problemy komunikacyjne.
 
Zapewne znacie powiedzenie „Jak cię słyszą, tak cię piszą”. W kontaktach międzyludzkich bardzo ważne jest nie tylko to, co się mówi, ale również, jak się mówi. W naszym przypadku koncentrujemy się jednak nie na tonie, barwie głosu czy tempie mówienia, które, jak się okazuje, wpływają w 38 procentach na to, jak postrzegają nas inni, ale na poprawności wymowy nazw języków programowania i technologii.
 
Jeśli jesteśmy zawodowymi developerami i niepoprawnie wymawiamy wspomniane przed chwilą nazwy, pojawiają się dwa zasadnicze problemy. Po pierwsze wiele osób z branży IT od razu zwróci uwagę na naszą nieporadność językową i może nie traktować nas do końca poważnie, a przynajmniej mogą nie postrzegać nas jako zawodowców. Oczywiście nie jest to reguła, ponieważ niejeden doświadczony programista z przyzwyczajenia lub dla żartu posługuje się z rozmysłem „spolszczonymi” nazwami. To naszym zdaniem nie jest niczym złym. Natomiast niektóre osoby nie wiedzą po prostu, jak wymawiać pewne terminy. Tutaj powstaje drugi problem. Jeśli kontaktujemy się z osobą z zagranicy i wymawiamy niepoprawnie różne nazwy IT, może dojść do nieporozumienia. Mało tego, ktoś może pomyśleć, że nie wiemy, o czym mówimy. Aby tego uniknąć, warto skorygować błędy, jakie popełniamy w wymowie najpopularniejszych terminów IT.
 

Najczęstsze błędy w wymawianiu nazw

 
Zebraliśmy dla Was zestaw najpopularniejszych nazw języków programowania, technologii i terminów IT, które sprawiają największy kłopot w wymowie.
 

JAVA

Błędna wymowa: jawa;
Poprawna wymowa: /ˈdʒɑ və/ dżawa
 

RUBY

Błędna wymowa: rabi;
Poprawna wymowa: /ˈru bi/ rubi
Uwagi: To jest o tyle ciekawy przypadek, że chyba - jako jedyny z tej listy – wynika z chęci poprawnego powiedzenia, przez co „u” zmieni się w „a”
 
 

PYTHON

Błędna wymowa: pyton;
Poprawna wymowa: /ˈpaɪ θɒn/ pajton
 
 

C#

Błędna wymowa: ce hasz, si hasz, ce płotek;
Poprawna wymowa: /si ʃɑrp/ si szarp
Uwagi: Tu # oznacza krzyżyk w sensie muzycznym. Krzyżyk podnosi dźwięk o pół tonu – przez co twórcy chcieli oddać, że jest lepszy niż C (podobnie, jednak o wiele bardziej artystycznie niż „++” w C++). Co ciekawe w specyfikacji języka, jest użyty właściwy znak UTF, czyli ♯, ale ze względów praktycznych używa się #.
 
 

PHP

Błędna wymowa: PeHaPe, PeHaP;
Poprawna wymowa: /pi eɪtʃ pi/ Pi Eicz Pi
Uwagi: Tutaj się nie upieramy, no chyba, że rozmawiamy z ludźmi z zagranicy. Podobna sytuacja będzie z wieloma skrótowcami takimi jak HTML, CSS, XML czy IDE.
Tak przy okazji IDE:
Przychodzi informatyk do sklepu i mówi:
-Dzień dobry, poproszę dysk SATA.
Sprzedawca na to że nie ma takich, na co informatyk:

Ok, no to IDE.
 
 

JavaScript

Błędna wymowa: javaskrypt;
Poprawna wymowa: /ˈdʒɑ və skrɪpt/ dżawa skript
 
 

DELETE

Błędna wymowa: dilejt;
Poprawna wymowa: /dɪˈlit/ dilit
Uwagi: Historia z życia wzięta - na warsztatach z amerykanami jedna osoba wymawiała "delete" jako "dilejt". Amerykanie przez dług czas myśleli, że coś jest opóźnione (delayed) i robili dobrą minę do złej gry. Trochę im ulżyło, gdy po paru godzinach zrozumieli, że wszystko jest na czas, a niepotrzebne dane zostały już usunięte.
 
 

JSON

 

SQL

Błędna wymowa: es ku el
Poprawna wymowa: /ˈsiːkw(ə)l/ sikuel, eskiuel
Uwagi: SQL ma dwie poprawne wymowy. Pierwsza: to sequel, a druga jako s-q-l. Ciekawostką jest wymowa PostgreSQL: https://www.postgresql.org/community/survey/33-how-do-you-pronounce-postgresql/
 
 

WSDL

Błędna wymowa: wuesdeel
Poprawna wymowa: /ˈwɪzd(ə)l/ łizdyl
Uwagi: Teoretycznie można ten skrót przeliterować po angielsku, jednak poprawna wymowa zupełnie nie przypomina zapisu, warto więc to wiedzieć, by uniknąć kłopotów gdy ktoś użyje tej nazwy.

 
 

Jak odmieniać nazwy języków i skrótowce?

 
Poprawna wymowa nazw języków programowania i technologii to jedna kwestia, ale nie można także zapominać o poprawnej odmianie takich wyrazów. Sprawdźmy, jak to wygląda w języku polskim.
 
Niestety, nasz rodzimy język ma jeszcze problemy z najnowszymi technologiami, a językoznawcy i osoby odpowiedzialne za pilnowanie poprawności języka polskiego nie zawsze nadążają za błyskawicznie rozwijającą się branżą IT. Zasada najczęściej jest taka, że słowa, które dopiero pojawiły się w języku polskim i pochodzą z obcego języka, najczęściej nie są odmieniane, ale już wyrazy, które funkcjonują dłuższy czas, często są spolszczane i Słownik Języka Polskiego nakazuje ich deklinację (np. Java). Warto jednak pamiętać, że wiele anglojęzycznych terminów musi być odmieniana z użyciem apostrofu. Ten, chociaż należy do jednego z najrzadziej używanych znaków w języku polskim, w przypadku odmiany nazw języków programowania lub technologii często bywa pomocny. Dzięki niemu możemy oddzielić oryginalny, obcojęzyczny (w przypadku IT głównie z języka angielskiego) wyraz od końcówki fleksyjnej, stosowanej w języku polskim. Nie wdając się za bardzo w zawiłości polskiej gramatyki, w skrócie można napisać, że apostrofu używamy gdy chcemy odmienić słowo, w którym nie czytamy ostatniej litery np. Skype - „e” jest nieme. Wyjątkiem od tej reguły jest miejscownik l.poj. (o kim? o czym?). Wtedy odmienianą końcówkę połączymy bezpośrednio z wyrazem. Jeśli wymawiamy wszystkie litery, nie musimy w ogóle martwić się apostrofem.
 
Przykłady:

  • Skype: nie znam Skype'a, porozmawiajmy o Skypie

  • Java: piszę w Javie, nie znamy Javy

 
 
Kłopot mogą sprawić również skrótowce, które często pojawiają się na oznaczenie określonej technologii lub są po prostu nazwą języka (np. HTML, PHP, XML itp.). Najważniejszą rzeczą, którą trzeba zapamiętać jest to, że skrótowce nie lubią apostrofu, zdecydowanie wolą łącznik: „-”. Np. w HTML-u, NIE w HTML'u.
 
Oczywiście poprawna wymowa nazw języków programowania i technologii nie jest konieczna, aby zgłębić ich tajniki i stać się biegłym w ich używaniu. Trochę elegancji językowej jednak nie zaszkodzi. Przecież to, jak mówimy i piszemy, również o nas świadczy. Szczególnie warto pamiętać o poprawnej wymowie w kontaktach międzynarodowych. Nic tak nie psuje krwi, jak błędy w pisowni i wymowie. Lepiej nie podjudzać purystów gramatycznych.